SON YAZILAR

14 Şubat 2017 Salı

Varlık Fonu ve Devredilen Varlıkların Vergilendirilmesi

Alo Sgk | 09:51 | | | |


Varlık Fonu ve Devredilen Varlıkların Vergilendirilmesi  

Ali Rıza Akbulut  
Yeminli Mali Müşavir  

E. Baş Hesap Uzmanı  

MuhasebeTR  
  
Varlık Fonu Nedir?  
Varlık fonu veya fonları çeşitli finansal varlıklara yatırım yaparak gelirini artırmayı hedefleyen, devletin sahipliği ve yönetimi altında çalışan fonlardır.

Nitekim 6741 sayılı Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun birinci maddesinde Türkiye Varlık Fonunun kurulmasındaki amaç, sermaye piyasalarında araç çeşitliliği ve derinliğine katkı sağlamak, yurtiçinde kamuya ait olan varlıkları ekonomiye kazandırmak, dış kaynak temin etmek, stratejik, büyük ölçekli yatırımlara iştirak etmek olarak açıklanmıştır.


Söz konusu yasa 26 Ağustos 2016 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmesine rağmen kamuoyu söz konusu fonun varlığına ancak geçtiğimiz hafta yapılan kamu işletmelerinin fona devri ile farkına vardı. Söz konusu devirler ile Ziraat Bankası, BOTAŞ, TPAO, PTT, Borsa İstanbul, TÜRKSAT sermayelerinde bulunan Hazineye ait hisselerin tamamı, Türk Telekom AŞnin yüzde 6.68 oranındaki Hazineye ait hissesi ile Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü, Çaykur, THYnin yüzde 49.12si ile Halkbankın yüzde 51.11i Türkiye Varlık Fonuna devredilmiş oldu. Ayrıca mülkiyeti Hazineye ait Antalya, Aydın, İstanbul, Isparta, İzmir, Kayseri ve Muğlada bulunan bazı taşınmazların tahsislerinin kaldırılarak Türkiye Varlık Fonuna devredilmesi kararlaştırıldı. Bir çok iktisatçı, bu fonların ilave bütçe gelirleri ile kurulmuş olmasının daha sağlıklı olacağını ifade etmektedir. Bu sebeple gelecekte bütçenin daha çok açık vermesi endişesi vardır ki bu da temel ekonomik göstergeler olarak en güçlü olduğumuz yerden gol yemek anlamına gelebilir.

Varlık Fonuna devredilen payların vergilendirilmesi

Bir çoğu A.Ş. şeklinde faaliyet gösteren şirketlere ait olup varlık fonuna devredilen kamu paylarının vergilendirilmesi ile ilgili olarak yine 6741 sayılı yasada gerekli düzenlemeler yapılmıştır.

Kanun'un 9. Maddesinde yapılan düzenleme ile KDV Kanununun 17. Maddesinin 4. Fıkrasına i bendi eklenmiş ve eklenen bu bentle varlık ve hakların, Türkiye Varlık Fonu ve alt fonlara devri ile bu varlık ve hakların Türkiye Varlık Fonu Yönetimi Anonim Şirketi tarafından yönetilmesi suretiyle yapılan teslim ve hizmetlerin KDV den istisna olduğu belirtilmiştir. Yani fona aktarılan varlıkların teslimi KDV nden istisnadır. Ayrıca pek az istisnaya verilen bir hak olan bu istisna kapsamında önceden yüklenilen vergileri için de herhangi bir beyan söz konusu olmayacaktır. (normalde kısmi istisna kapsamında yapılan teslimler nedeni ile önceden yüklenilen vergilerin istisna konusu teslim veya hizmetin yapıldığı dönem indirim hesaplarından çıkarılarak beyan edilmesi zorunluluğu var)

Fon gelirlerinin vergilendirilmesi

6741 sayılı Kanunun Muafiyet ve İstisnalar başlıklı 8. Maddesinde fonun gelirlerinin vergilendirilmesine daha doğrusu vergilendirilmemesine ilişkin düzenlemeler yapılmıştır.

Söz konusu düzenlemeler uyarınca, 6741 sayılı Kanuna göre kurulan Şirket ve Türkiye Varlık Fonu ile Şirket tarafından kurulacak şirketler ve alt fonlar gelir ve kurumlar vergisinden muaf tutulmuştur. Hatta bu muafiyet, bunların kazanç ve iratları üzerinden Gelir Vergisi Kanunu ile Kurumlar Vergisi Kanunu uyarınca yapılacak vergi kesintilerini de kapsayacaktır. (Hemen hatırlatalım muafiyet ve istisnaların özel kanunlar ile değil, vergi kanunları ile yapılmasında teknik olarak fayda vardır.)

Yine 6741 sayılı Kanun uyarınca yukarıda bahsedilen kuruluşlar, elektrik ve havagazı tüketim vergisi ve yangın sigortası vergisi hariç olmak üzere Belediye Gelirleri Kanunu gereğince alınan her türlü vergiden, taşınmazlar ile ilgili olarak emlak vergisi ve tapu ve kadastro döner sermaye bedellerinden ve her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaftır. Son olarak bahsedilen kuruluşların düzenledikleri tüm kâğıtlar damga vergisinden, tüm işlemleri harçtan, banka ve sigorta muameleleri vergisinden, kaynak kullanımını destekleme fonundan da istisna edilmiş bulunmaktadır.

 
Ayrıca Fon tarafından kurulacak muhtemel varlık kiralama şirketleri için halihazırda vergi mevzuatında gerekli düzenlemeler yapılmış durumda.

Fon varlığında hedef şimdilik 200 milyar lira öngörülüyor. Fon ile bütçe kısıtlarından sıyrılabiliyorsunuz. Ancak büyük kalkınma projelerinin finansmanı anlamında ciddi bir esneklik sağlasa da bütçeye olan etkisi nedeniyle tereddüt edilen Türkiye Varlık Fonu, mutlak ve mutlak doğru yönetim ve bağımsız denetim ile başarıya ulaşabilir.