SON YAZILAR

21 Haziran 2017 Çarşamba

Sigorta Prim Teşviklerinden Yasaklanmaya İlişkin Uygulama

Alo Sgk | 09:47 | | | | | | |


Sigorta Prim Teşviklerinden Yasaklanmaya İlişkin Uygulama

Duygu Doğan
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir

MuhasebeTR

Teşviklerden yararlanma şartlarından biri, işyerinde yapılan kontrol ve denetimlerde; çalıştırılan kişilerin sigortalı olarak bildirilmediği veya bildirilen sigortalının fiilen çalıştırılmadığı yönünde tespitin bulunmamasıdır.


08/03/2017 tarihli ve 30001 Sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6824 Sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 17.maddesi ile 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa Ek 14.madde eklenmiş olup, anılan maddeye göre;

«Mahkeme kararı ile veya yapılan kontrol ve denetimlerde çalıştırdığı kişileri sigortalı olarak bildirmediği veya bildirilen sigortalıyı fiilen çalıştırmadığı tespit edilen işyerleri ilk tespitte bir ay süreyle, ilk tespit tarihinden itibaren üç yıl içinde tekrar eden her bir tespit için ise bir yıl süreyle bu Kanun,3294 Sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu ve 4447 Sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu’nda yer alan sigorta primi teşvik, destek ve indirimlerden yararlanamaz. Bu Kanun ve 3294 sayılı Kanun ile 4447 sayılı Kanun’da bu maddeye aykırı olan hükümler uygulanmaz. Bu madde hükümleri 4447 sayılı Kanun’un 50.maddesinin beşinci fıkrası ve geçici 17.maddesi ile bu Kanunun geçici 71.maddesi; bildirilen sigortalıyı fiilen çalıştırmadığına yönelik tespitlerde ise 4447 sayılı Kanunun geçici 10. ve geçici 15. maddeleri ile 3294 sayılı Kanun’un Ek 5.maddesi hakkında uygulanmaz.”

Asıl işverenin çalıştırdığı sigortalıları Kuruma bildirmediğinin/bildirilen sigortalının fiilen çalıştırılmadığının tespit edilmesi ve yasaklama kapsamına girmesi halinde, yalnızca asıl işveren;alt işverenin çalıştırdığı sigortalıları Kuruma bildirmediğinin/bildirilen sigortalının fiilen çalıştırılmadığının tespit edilmesi ve yasaklama kapsamına girmesi halinde, hem kayıt dışı sigortalı çalıştıran/sahte sigortalı bildiriminde bulunan alt işveren hem de asıl işveren, ilk tespitte bir ay süreyle, ilk tespit tarihinden itibaren üç yıl içinde tekrar eden ve yasaklama kapsamına giren her bir tespit için ise birer yıl süreyle 5510 sayılı Kanun, 3294 sayılı Kanun ve 4447 sayılı Kanun’da yer alan sigorta primi teşvik, destek ve indirimlerden yararlanamayacaktır.
Beş kişiden fazla olmamak koşuluyla çalıştırılan toplam sigortalı sayısının %1’ini aşmayan sayıda, çalıştırılanların sigortalı olarak bildirilmediğinin veya bildirilen kişilerin fiilen çalışmadığının tespit edilmesi halinde söz konusu hükümler uygulanmaz.

Çalıştırdığı kişileri sigortalı olarak bildirmeyen veya bildirilen sigortalıyı fiilen çalıştırmadığı tespit edilen işyerlerinin sigorta prim teşviklerinden yasaklanma/yasaklanmama durumu görüldüğü gibi teşviğin türüne göre farklılık göstermektedir. Şöyle ki;

Beş puanlık indirimden (5510), yurtdışına götürülen işçilere yönelik GSS indiriminden (6486), 51 ilde uygulanan ilave 6 puanlık indirimden (46486/56486/66486), yatırımlarda devlet yardımı hakkındaki kararlar kapsamındaki teşvikten (25510/16322/26322) yararlanan işverenler kayıt dışı sigortalı çalıştırmaları ya da sahte sigortalı bildiriminde bulunmaları halinde söz konusu teşviklerden yasaklı olacaklardır. Genç, kadın ve mesleki belge sahipleri (6111) ile işbaşı eğitim programını tamamlayanların istihdamı için verilen teşvikten yararlananlar (6645) kayıt dışı sigortalı çalıştırmaları halinde yasaklı hale gelecek ancak sahte sigortalı bildiriminde bulunmaları bu teşviklerden yararlanmalarını engellemeyecektir. İşsizlik ödeneği alanlar (15921) ve engelli personel çalıştıranlar (14857/54857) için uygulanan teşvikler ile AR-GE teşviki (5746/15746) ve kültür yatırım/girişimleri için uygulanan teşviklerden (55225/25225) yararlananlar kayıt dışı sigortalı çalıştırdıklarının ya da sahte sigortalı bildiriminde bulunduklarının tespiti halinde bahsi geçen teşviklerden yasaklı olmayacaklardır.

Örnek 1.5510 Sayılı Kanunun 81.maddesinin  birinci fıkrasının (ı) bendinde yer alan beş puanlık indirim,4447 Sayılı Kanunun geçici 10.maddesinde yer alan teşvik ve engelli sigortalı istihdamına yönelik teşvikten yararlanan (A) Limited Şirketinde 20/05/2017 tarihinde yapılan denetim sonucunda 3 sigortalıya ilişkin aylık prim ve hizmet belgesinin verilmediğinin, 2 sigortalının fiilen çalışmadığının tespit edildiği ve bahse konu işyerinden 2017/Mayıs ayına ilişkin Kuruma verilen aylık prim ve hizmet belgesinde kayıtlı toplam sigortalı sayısının 400 olduğu varsayıldığında,

-Kayıt dışı çalıştırılan kişi sayısı ve sahte sigortalı bildiriminde bulunulan kişi sayısının (5), tutanağın düzenlendiği aya ilişkin (2017/Mayıs) Kuruma verilen aylık prim ve hizmet belgesinde bildirilen toplam sigortalı sayısının %1’ini aşması (400*0,01=4) nedeniyle bu işyeri 5510 Sayılı Kanun’un 81.maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde yer alan beş puanlık indirimden yasaklanacaktır. İşyeri tutanak tarihini takip eden 2017/ Haziran ayına ilişkin aylık prim ve hizmet belgesinde söz konusu teşvikten yararlanamayacaktır (ilk tespit olduğu için 1 ay). Bu işyeri için üç yıllık süre 20/05/2017 ila 20/05/2020 (bu tarih dahil) dönemini kapsayacaktır.

-Kayıt dışı çalıştırılan kişi sayısının (3), tutanağın düzenlendiği aya ilişkin (2017/Mayıs) Kuruma verilen aylık prim ve hizmet belgesinde bildirilen toplam sigortalı sayısının %1’ini aşmaması (400*0,01=4) nedeniyle bu işyeri 4447 Sayılı Kanun’un geçici 10.maddesinde yer alan teşvikten yasaklanmayacaktır.

-Şirket, engelli sigortalı istihdamına yönelik teşvikten de yararlanmaya devam edecek, kayıt dışı istihdam ile sahte sigortalı bildiriminden dolayı söz konusu teşvikle ilgili yasaklama olmayacaktır.

Örnek 2.Yatırım teşvik belgesi nedeniyle 5510 Sayılı Kanun’un Ek 2.maddesi kapsamındaki teşvik ile 4447 Sayılı Kanunun geçici 15.maddesinde yer alan teşvikten yararlanan (B) Limited Şirketinde, 10/06/2017 tarihinde yapılan denetim sonucunda işyerinden bildirilen (C) ,(D), (E), (F) ,(G) ve (H) sigortalılarının fiilen çalışmadığının tespit edildiği ve bu işyerinden 2017/Haziran ayına ilişkin Kuruma verilen aylık prim ve hizmet belgesinde kayıtlı toplam sigortalı sayısının 720 olduğu varsayıldığında,
-Sahte sigortalı bildiriminde bulunulan kişi sayısının (6), tutanağın düzenlendiği aya ilişkin (2017/Haziran) Kuruma verilen aylık prim ve hizmet belgesinde bildirilen toplam sigortalı sayısının %1’ini (720*0,01=7,2=7) aşmadığı ancak, sahte sigortalı bildiriminde bulunulan kişi sayısı 5’ten fazla olduğu dikkate alındığında, söz konusu işyeri Yatırımlarda Devlet Yardımı Hakkında Kararlar Kapsamında Teşvikten (5510 -Ek 2.mad.)yasaklanacaktır. İşyeri 2017/ Temmuz ayına ilişkin aylık prim ve hizmet belgesinde söz konusu teşvikten yararlanamayacaktır. (1 ay) Bu işyeri için üç yıllık süre 10/06/2017 ila 10/06/2020 (bu tarih dahil) dönemini kapsayacaktır.

-Sahte sigortalı bildiriminden dolayı bu işyeri hakkında 4447 Sayılı Kanunu’n geçici 15.maddesinde yer alan teşvikten ise (işbaşı eğitim teşviki) yasaklama olmayacaktır.