SON YAZILAR

22 Aralık 2017 Cuma

Döviz Cinsinden Mal Satış İşlemlerinde Değerleme ve Belge Düzeni

Alo Sgk | 09:43 | | | |


Döviz Cinsinden Mal Satış İşlemlerinde Değerleme ve Belge Düzeni

Soner Ülgen
Yeminli Mali Müşavir
Eski Baş Hesap Uzmanı
Bilim Uzmanı
sonerankara@yahoo.com


MAL TESLİMİNDEN ÖNCE AVANS ALINMASI DURUMU
Bedelin döviz cinsinden ifade edildiği işlemlerde, mal tesliminden önce avans alınması durumunda, avansın alındığı tarih itibariyle Merkez Bankası kuru dikkate alınarak avans bedeli cari hesaba kaydedilecektir. Mal tesliminde, teslimi tarihi itibariyle vergiyi doğuran olayın vuku bulduğundan bu tarih itibariyle cari kur dikkate alınmak suretiyle fatura tanzim edilecektir. Avans tarihi ile fatura tarihi arasındaki lehe veya aleyhe oluşan kur farkları için fatura düzenlenmeyecektir.

DÖVİZ CİNSİNDEN VADELİ MAL SATILMASI DURUMU
Bedelin döviz cinsinden ifade edildiği işlemlerde, bedelin kısmen veya tamamen vergiyi doğuran olayın vuku bulduğu tarihten sonra ödenmesi halinde (Mal Teslimine Bağlı Fatura Tarihinden Sonra), fatura tarihi ile ödeme tarihi arasında satıcı lehine ortaya çıkan kur farkı için satıcı tarafından katma değer vergili fatura düzenlenecektir. Katma Değer Vergisi Oranı olarak teslim veya hizmetin yapıldığı tarihte mal için uygulanan oran esas alınmak suretiyle işlem yapılacaktır. (KDV Genel Tebliği III/A-5-3)
Bedelin tahsil edildiği tarihte alıcı lehine kur farkı oluşması halinde, kur farkı tutarı üzerinden alıcı tarafından satıcıya bir fatura düzenlenerek, teslim ve hizmetin yapıldığı tarihteki oran üzerinden KDV hesaplanması gerekmektedir. (KDV Genel Tebliği III/A-5-3)
GEÇİCİ VERGİ DÖNEMLERİ İLE YIL SONUNDA YAPILAN DEĞERLEMELERDE KUR FARKLARININ DURUMU
Yılsonlarında ve geçici vergi dönemlerinde Vergi Usul Kanunu uyarınca yapılan değerlemeler sonucu oluşan kur farkları üzerinden KDV hesaplanmayacaktır. (KDV Genel Tebliği III/A-5-3)
DÖVİZ CİNSİNDEN VADELİ MAL SATIŞINDAN SONRA ÇEKLE YAPILAN ÖDEMELERDE DEĞERLEME
Bedelin döviz cinsinden ifade edildiği işlemlerde, fatura tarihinden sonraki tarihlere çek verildiği durumlarda çekin verildiği tarih itibariyle değil çekin tahsil edildiği tarihi itibariyle ödeme yapılmış kabul edilecek ve fatura tarihi ile ödeme tarihi arasında satıcı lehine ortaya çıkan kur farkı için satıcı tarafından katma değer vergili fatura düzenlenecektir.
DÖVİZ CİNSİNDEN VADELİ MAL SATIŞINDAN SONRA VERGİ USUL KANUNU UYARINCA YAPILACAK DEĞERLEMELER
Vergi Usul Kanunu uyarınca döviz cinsinden alacak veya borçların geçici vergi dönemleri (Mart- Haziran- Eylül- Aralık ) itibariyle değerlenip lehe oluşan kur farklarının kur farkı gelirine aleyhe oluşan kur farklarının ise kur farkı zararına intikal ettirilmesi gerekmektedir. Değerleme günü itibariyle lehe veya aleyhe oluşan kur farkları için fatura düzenlenmesine gerek bulunmamaktadır. Yukarıda da ifade etiğimiz gibi fatura sadece fatura tarihi ile ödeme tarihi arasında ortaya çıkan kur farkı için katma değer vergili fatura düzenlenecektir.