SON YAZILAR

27 Aralık 2017 Çarşamba

Hava İş Kanunu Hazırlanmalı

Alo Sgk | 09:28 | | |


Hava İş Kanunu Hazırlanmalı

Cem KILIÇ
Milliyet Gazetesi


Havayolu taşımacılığı günümüzde hayatımızın vazgeçilmez bir unsuru haline geldi. Bir şehirle bağlı kalmadan çalışabilmemizi sağlayan, dünyanın farklı kültürlerine yolculuk etmemize imkân tanıyan, ticareti hızlandıran kısacası bizi birçok anlamda özgürleştiren havayolu taşımacılığı giderek artan istihdam potansiyeli ile çalışma ilişkilerinin de ana konularından biri olmaya aday.

Deniz örneği...
Bu kadar artan istihdama rağmen hukuki düzenlemeler bağlamında birçok yönden eksik durumda, bu da çalışanların haklarının yeterli düzeyde korunmasına engel oluşturuyor.
İş Kanunu’nun 4. maddesi uyarınca hava taşıma işleri İş Kanunu’nun uygulama alanı dışında kalıyor. İş Kanunu’na tabi olmayan bu kişiler kendilerine ait, işlerinin özel niteliğini esas alan ayrı bir kanuna da sahip değiller. Hava taşıma işinde çalışanlar bugün için Borçlar Kanunu’ndaki genel düzenlemelerle çalışma ilişkilerini yürütmek zorundalar. Borçlar Kanunu’ndaki düzenlemelerin ise hava taşıma işinin özel niteliğine uygunluğu tartışılır durumda. Aynı madde hükmünde deniz taşıma işleri de İş Kanunu’nun dışına çıkarılmış durumda fakat deniz taşıma işlerine ilişkin Deniz İş Kanunu bulunuyor. Borçlar Kanunu birçok konuda detaylı düzenlemeler içerse de hava taşıma işlerinin niteliğine uymayabiliyor.
Yer hizmetleri ‘kapsamda’
Havacılıkta çalışan fakat havacılığın yer hizmetlerini yürütenler İş Kanunu’nun kapsamında yer alıyor. Örneğin, havaalanındaki depoda veya hangarda çalışan kişi İş Kanunu’nun kapsamında. Aynı şekilde bilet satışta görev yapan, taşıt araçlarını yapan, onaran veya bakım yapanlar da İş Kanunu’ndaki haklardan yararlanıyor. İş Kanunu’nun kapsamı dışında kalanlar pilot, hostes, kabin görevlisi gibi uçuş personelleri. Bu kişilere İş Kanunu uygulanmıyor. Ancak toplu iş sözleşmesi imzalanan havayolu şirketlerinde, toplu iş sözleşmesi İş Kanunu’nun uygulanacağına ilişkin bir hüküm içeriyorsa, bu kişiler de İş Kanunu’ndan yararlanabiliyorlar.
Borçlar Kanunu ne getiriyor?
Pilot, kabin görevlisi gibi fiilen hava taşıma işinde çalışan kişilerin de birçok hakları Borçlar Kanunu ile korunuyor. Borçlar Kanunu da ücretin ödenmesini belirli kurallara bağlamış durumda. Ücretin en geç ayın sonunda ödeneceğine, ücretin dörtte birinden fazlasının haczedilemeyeceğine, işçinin kusuru olmadan çalışamadığı dönemlerde işçiye hakkaniyet uygun bir ücret verileceğine, en az bir gün hafta tatili kullanma hakkının olduğuna, yıllık izin hakkına, fazla çalışma ücretine ilişkin hükümler bulunmaktadır.
Aleyhte hükümler bulunuyor
Borçlar Kanunu bazı haklar bakımından daha sınırlı imkânlar tanıyor. Örneğin, yıllık izin hakkı konusunda kişinin kıdemine bağlı yıllar itibarıyla artan bir oran öngörülmüyor. Her yıl...