SON YAZILAR

6 Mart 2018 Salı

Muhasebeci mükellefin defterlerini alacağı olduğu için saklayabilir mi?

Alo Sgk | 09:57 | | | | |


Muhasebeci mükellefin defterlerini alacağı olduğu için saklayabilir mi?

Av. Nazlı Gaye Alpaslan 
Hürses

Sıklıkla karşılaşılan problemlerden biri de mükelleflerin  muhasebecilere  borçlu olması nedeniyle  defter ve belgelerinin  mükelleflere  iade edilmemesi konusu  gündeme gelmektedir.  Burada mükellefin  meslek mensubuna yani muhasebeci ve mali müşavire  muhasebe ücret borcu olması nedeniyle   defter  ve belgelerinin muhasebeci tarafından  hapsedilebilmektedir.  Böyle bir durum karşısında  muhasebecinin  elinde bulundurduğu defter ve belgeleri  herhangi bir nedenle incelemeye  ibraz etmemesi halinde durum ne olacaktır?



Bilindiği gibi uygulamada,  vergi mükelleflerinin defter ve belgeleri (defter ve belgelerin  meslek mensubunda bulunması halinde) kimi zaman meslek mensupları tarafından   mükelleflere istemeleri halinde  bu defter ve belgeler mükelleflere geri verilmemektedir. Esasen, gerçek ve tüzel kişilere ait  defter, kayıt ve belgeler  mükelleflerde  bulunması zorunludur. Ancak, bu defter ve belgelerin  mükelleflerin  işyerinde değil de meslek mensubunun   muhasebe ofisinde tutulması halinde yine değişmez. Bu gibi hallerde de yine defter ve belgelerin  inceleme elemanlarına veya  defter ve belgelerin ibrazı gereken makamlara ibrazı mükellefler tarafından yerine getirilecektir.[1]

Uygulamada çeşitli nedenlerle örneğin, bir ücret uyuşmazlığı dolayısıyla mükelleflerin defter ve belgeleri  meslek mensupları tarafından  mükellefe  verilmemektedir.  Bunun da başlıca nedeni, mükelleflerin meslek mensuplarına “hizmet borçlarını” ödememesi dolayısıyla defter ve belgeler meslek mensuplarınca mükellefe borcun ödenmesi halinde verilebilmektedir.

Gerek 3568 sayılı yasa  ve gerekse  ilgili yönetmelikler uyarınca  meslek mensubu ile   mükellefin yazılı sözleşme yapmaları halinde  meslek mensubunun  bu defter  ve belgeleri ücret mukabili  tutması  zorunludur.  Ücret mukabili tutulması gereken  bu kayıtlar,  ileride  bir inceleme veya  bir hususu ispat bakımından ibraz edilmesi  gerekmesi halinde  mükellefler tarafından yetkili kişilere  ibrazı zorunludur.  Hizmet sözleşmelerinin  ilgili maddelerine  bir  ekleme yapılarak (hizmet sözleşmesinin arka sayfasında yer alan “diğer hususlar”bölümünde bu hükümlerin  konulması mümkün olabilir) mükelleflerin defter, kayıt ve belgelerinin  meslek mensubuna teslim edildiği ve bu şekilde   defter kayıtlarının muhasebe bürosunda  tutulduğu yönünde  hüküm konulması halinde  bu kayıtların  serbest muhasebeci veya serbest muhasebeci mali müşavirin  sorumluluğunda  muhafaza edildiği anlaşılmaktadır.

Bilindiği gibi, 213 sayılı VUK’nun  13. maddesinde “mücbir sebepler” sayılmıştır.  Buna göre, vergi mükelleflerinin defter, kayıt ve belgelerinin serbest meslek erbabı muhasebeci ve mali müşavirde bulunması halinde bu durum mücbir neden kapsamında değerlendirilemez.   Bazı görüşlere göre, defter, kayıt ve belgelerinin muhasebecide olması hali mücbir sebep kapsamında  değerlendirileceği ifade olunmaktadır.[2]  Oysaki defter, kayıt ve belgelerin tutulması ile   bu kayıtların yetkili mercilere ibrazı çok farklı farklı  görevlerdir.  Defter ve kayıtların  meslek mensubunun bürosunda tutulması  bu defter ve kayıtların  inceleme elemanlarına istenildiğinde ibrazı  mükellef tarafından yerine getirilmesi gereken bir görevdir.  Zaman zaman uygulamada yaşanan sorunlardan biri de  mükelleflerin meslek mensuplarına muhasebe veya mali müşavirlik  ücretlerini  ödememesi sorunudur.  Bu gibi durumlarda  defter ve belgelerin meslek mensupları tarafından hapsedilmesi durumudur.  Yetkili merciiler tarafından istenilen defter ve belgeler zamanında  mükellefler tarafından  yerine getirilmesi  gerekir. Mükellefin  meslek mensubuna borcu, defter ve belgelerin ibraz yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Bu ibraz yükümlülüğü de kuşkusuz  mükellefe aittir.  Ayrıca...